• arts anno nuArts anno nu tussen toen en de toekomst

    Het beroep van arts is volop in ontwikkeling. We geven je hier enkele hoofdlijnen van deze ontwikkeling weer. Verder vind je hier links van website waar je meer informatie over de arts van toen en nu kunt vinden.

    De arts van toen

    Voor de artsen van vroeger betekende hun beroep meestal een levensvullende opgave. Ook arts-assistenten werkten dag en nacht, hun beroep beheerste hun persoonlijke leven. Het waren vooral mannen die lange werkweken draaiden, altijd beschikbaar waren en thuis vrijgesteld waren van zorgtaken. De arts was een alom gerespecteerde figuur met een hoge status, in het Duits noemde men hem zelfs “de God in het wit”. De arts was een autoriteit, had een autocratische houding en had een zekere ‘macht’ over de patiënt: wat de arts zei, werd opgevolgd. De patiënt was dan ook afwachtend en afhankelijk. Rond de beslissingen van een arts hing een zekere mystiek: ze waren oncontroleerbaar en verborgen voor de buitenwereld. Geneeskunde was een vak dat artsgeoriënteerd en ziektegericht was.

    De arts van de toekomst

    De arts van de toekomst is vaak een vrouw die parttime werkt en haar beroep combineert met de zorg voor haar gezin en andere activiteiten. De arts van de toekomst is een raadgever en een keuzebegeleider – de relatie tussen arts en patiënt is gelijkwaardig en gericht op communicatie en samenwerking. De status van de arts is verminderd. Ook staat de arts van de toekomst niet solistisch in zijn of haar vak – er is veel contact binnen een specialisme, met andere disciplines in het ziekenhuis en daarbuiten met partners die belangrijk zijn voor een goede holistische patiëntenzorg. De voorspelling is dat de maatschap gaat verdwijnen en artsen steeds vaker in loondienst werken. De arts van de toekomst zet zich nog steeds 100% in voor de patiënten maar heeft ook geleerd grenzen te stellen: vanwege tijd (niet 24 uur beschikbaar) of vanwege de differentiatie binnen het vak (doorverwijzen naar gespecialiseerde vakcollega’s).

    Aan de arts van de toekomst worden de volgende eisen gesteld:

    • gelijkwaardig met de patiënt
    • afstemming zoekend met andere spelers in het veld
    • vaardig in communicatie en samenwerking (met de patiënt en met collega’s)

    De toekomst vraagt om meer niet-technische vaardigheden ook voor chirurgen. Competenties als leiderschap, besluitvaardigheid, communicatie en teamwork nemen toe in belang. Ben je in
    staat een blik te hebben op het zorgproces als geheel? Waar bij mannelijke specialisten meer accent ligt op technische vaardigheden, brengen vrouwen een andere sfeer in. Dit betekent bijvoorbeeld dat zij zich niet hoeven te bewijzen door alles zelf te doen of te kunnen; zij onderkennen hun eigen grenzen en kunnen gaan voor de beste zorg voor de patiënt waarbij ze zichzelf opzij zetten. Samenwerking is belangrijker dan ego. Er is aandacht voor sfeer, voor onderlinge chemie en goede overdracht.

    De arts anno nu

    De arts anno nu bevindt zich in de transitiefase tussen de profielen van de arts van toen en de arts van de toekomst. In de werkelijkheid van alledag bestaan beide geschetste profielen naast elkaar En natuurlijk lopen er naast de ‘zuivere’ vormen van deze profielen tal van ‘mengvormen’ door de gangen van de ziekenhuizen. De toekomst zal wijzen of en wanneer het profiel van de arts van de toekomst tot het nu gaat behoren.

    Handige links

    Meer informatie over de arts van toen en de arts van de toekomst:

    Bas Bloem: From God to Guide

    Bettine Pluut: TIFKAP én TIFKAD (… The Individual Former Known As Doctor)